Kimya, Boya ve Petrokimya Tesisleri İçin Görüntü Analitiği
Dolum istasyonundan tank sahasına kadar mevcut kameralarla KKD eksikliğini, yetkisiz girişi, döküntüyü ve düşmeyi yakalayan; gaz dedektörünü ve iş izni sistemini tamamlayan bir izleme katmanı.
Kimya tesislerinde görüntü analitiği, mevcut IP kameraları dolum istasyonu, reaktör alanı, tank sahası ve tehlikeli madde deposunda KKD, yetkisiz giriş, zeminde döküntü, düşme ve duman için sürekli denetime çevirir. Sistem gaz dedektörünün, yangın algılamanın ve iş izni sisteminin yerine geçmez; olayın yerini gösterir, operatörü uyarır ve kaydı saklar.
Tuzla Kimya Sanayicileri OSB'deki boya ve reçine üreticileri, Dilovası OSB'deki kimya ve ara ürün tesisleri, Körfez ilçesi başta olmak üzere İzmit Körfezi kıyısındaki petrokimya ve depolama sahaları aynı sorunu farklı ölçekte yaşar: risk vardiya boyunca sahaya dağılmıştır, İSG ekibi ise aynı anda her noktada bulunamaz. Dolum istasyonunda yüz siperi indirilmeden yapılan bağlantı, tank sahasına izinsiz giren taşeron, acil duşun önüne bırakılan IBC tankı bir denetim turunda görülmezse kayda da geçmez. Kurguladığımız modül seti bu anları olay bazlı yakalar. Varsayılan kurulumda görüntü tesis içindeki edge sunucuda işlenir ve dışarı çıkmaz; istenirse işleme bulutta da yapılabilir.
Bölge sayfalarımız: Kocaeli · Gebze · İstanbul · bölge rehberi
Sahadaki başlıca riskler
Dolum istasyonunda sıçrama
Varil, IBC ve tanker dolumunda bağlantı takılırken ve sökülürken yüze ve ellere kimyasal sıçrar. Yüz siperi ve kimyasal eldiven, işin kısa sürdüğü anlarda kolayca atlanır.
ATEX bölgesinde kontrolsüz giriş
Bölge 1 ve Bölge 2 olarak sınıflandırılmış alanlara izinsiz girilmesi ya da Ex sertifikası olmayan ekipman sokulması, tutuşturma kaynağını patlayıcı ortamın içine taşıyabilir.
Döküntü ve zeminde sıvı birikintisi
Hortum ucundan damlayan ya da devrilen kaptan yayılan sıvı hem kayma hem buhar riski yaratır. Fark edilene kadar yürüyüş yoluna ve drenaja ulaşabilir.
Tek başına çalışan personel
Tank sahası turu ve gece numune alma çoğunlukla tek kişiyle yapılır. Kayma ya da kısa süreli maruziyet sonrası yere düşen kişiyi fark edecek ikinci bir göz olmayabilir.
Acil duş ve göz duşu önünün kapanması
Sevkiyat yoğunluğunda palet ve IBC tankı geçici olarak acil duşun önüne bırakılır. İhtiyaç anında bu engel müdahaleyi geciktirir.
Tanker, forklift ve yaya trafiği
Dolum rampası, tank sahası girişi ve depo arasında tanker, forklift ve yaya aynı dar alanı paylaşır; geri manevra ve kör köşeler yakın temas üretir.
Bu sahada kurduğumuz modüller
HAZIR ÇÖZÜM sahada çalışan modüllerimiz · PROJEYE ÖZEL sahanın verisiyle eğittiğimiz, pilotta doğruluğu ölçülerek devreye alınan modeller
KKD denetimi: yüz siperi, eldiven, önlük
Dolum ve numune alma noktalarında baret, eldiven ve gözlük kullanımını istasyon bazında kontrol eder, eksikte bölge sorumlusunu uyarır; yüz siperi ve kimyasal önlük hazır modelde standart sınıf değildir, sahanın kendi görüntüsüyle uyarlanır ve doğruluğu pilot istasyonda ölçülür.
ATEX ve proses alanına giriş kontrolü
Reaktör alanı, tank sahası ve Ex bölge olarak işaretli poligonlara yetkisiz giriş, kalma süresi ve kişi sayısı kuralı uygular; açık iş izniyle eşleşebilir.
Döküntü ve sızıntı tespiti
Dolum istasyonu ve depo zeminindeki görünür sıvı birikintisini 5S sızıntı kuralı içinde işaretler ve fotoğraflı kayıt açar.
Düşme ve hareketsizlik
Tank sahası ve depo turunda tek çalışan personel düştüğünde ya da hareketsiz kaldığında kontrol odasına saniyeler içinde bildirim gönderir.
Yangın ve duman tespiti
Depo, dolum ve atık sahasında alev ve dumanı görüntüden yakalar; yangın algılama sistemine ek bir görsel doğrulama katmanı sağlar.
Tehlikeli madde deposu kuralları
Yanıcı madde alanı, yığma yüksekliği, kaçış yolu ve acil duş önü gibi alan kurallarını sürekli denetler ve günlük uyum raporu üretir.
Görünür buhar bulutu tespiti
Tank sahası ve dolum noktasında görünür buhar bulutunu işaretleyip gaz dedektörü alarmıyla eşleştiren model; projeye özel geliştirilir, doğruluğu pilot sahada ölçülür.
Tanker girişi ve plaka kaydı
Dolum-boşaltma için gelen tankerin plakasını, giriş saatini ve görüntüsünü kaydeder; kayıt, entegrasyon kapsamında sevkiyat programıyla eşleştirilebilir.
Kullanım senaryoları
Varil ve IBC dolum istasyonu
Dolum kafası bağlantısında yüz siperi ve eldiven kontrolü, istasyon zemininde döküntü tespiti ve dolum bitiminde alanın boşaltılıp boşaltılmadığının kontrolü.
Tank sahası ve tank havuzu
Set içine yetkisiz giriş, gece turunda tek çalışan personelde düşme ve havuzda biriken görünür sıvının takibi.
Reaktör ve proses katı
Ex bölge poligonuna izinsiz giriş, merdiven ve platformda düşme, numune alma sırasında yüz siperi ve eldiven kullanımı.
Tehlikeli madde deposu ve acil duş
Kaçış yolu ile acil duş ve göz duşu önüne bırakılan palet ya da IBC tankının uyarıya dönüşmesi, yığma yüksekliği ve yanıcı alan kuralı.
Nasıl kuruyoruz
Keşif: bölge haritası ve kamera envanteri
Patlamadan korunma dokümanındaki bölge haritasını mevcut kamera yerleşimiyle birlikte okuyor, hangi kameranın dolum, tank ve depo noktasını gördüğünü ve hangi noktada Ex muhafazalı kamera gerektiğini çıkarıyoruz.
Pilot: bir dolum istasyonu ve bir tank sahası
En sık müdahale edilen dolum noktası ile gece turu yapılan tank sahasında KKD, bölge ihlali, döküntü ve düşme modüllerini birlikte çalıştırıyoruz.
Ölçüm: yanlış alarm ve kaçırılan olay
Pilot süresince her uyarıyı İSG ekibiyle doğruluyor, yanlış alarm ve kaçırılan olay oranını kural bazında raporluyor, eşikleri buhar, yağmur ve gece koşullarına göre kalibre ediyoruz.
Yaygınlaştırma: iş izni ve kontrol odası
Onaylanan modülleri diğer istasyonlara taşıyor, olayları VMS'e, iş izni kaydına, gaz algılama alarmlarına ve kontrol odası ekranına bağlıyoruz.
Mevzuat, KVKK ve sorumluluk sınırı
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelik, Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik ve kapsamdaki tesisler için Büyük Endüstriyel Kazaların Önlenmesi ve Etkilerinin Azaltılması Hakkında Yönetmelik (BEKRA); risk değerlendirmesi, patlamadan korunma dokümanı ve büyük kaza önleme yükümlülükleri getirir. Kamera sistemi bu yükümlülüklerin hiçbirinin yerine geçmez; gaz ölçüm cihazını, yangın algılamayı ve iş izni sistemini destekler, uygulamayı kayıt altına alır. 6698 sayılı KVKK'nın özel nitelikli saydığı biyometrik veriyi işlememek için sistemde yüz tanıma kullanılmaz, görüntü varsayılan kurulumda tesis içindeki sunucuda işlenir, yalnız olay klipleri tanımlı süre saklanır ve erişim rol bazlı sınırlandırılır.
Sık sorulan sorular
Kimya tesisinde mevcut kameralar görüntü analitiği için yeterli mi?
Dolum istasyonu, depo ve saha girişlerinde mevcut IP kameralar çoğu zaman yeterlidir; belirleyici olan açı, çözünürlük ve gece aydınlatmasıdır. Keşifte her kamerayı hedeflenen kurala göre değerlendiriyoruz. Bölge 1 veya Bölge 2 olarak sınıflandırılmış alanın içine yeni kamera gerekiyorsa o bölgeye uygun kategoride Ex sertifikalı kamera ya da Ex sertifikalı muhafaza şarttır; korumasız standart kamera bu alana konmaz.
Kamera gaz dedektörünün yerine geçer mi?
Geçmez. Gaz dedektörü konsantrasyonu ölçer ve güvenlik kritik alarm üretir; standart kamera gazı görmez, yalnız görünür buhar bulutu ve döküntü gibi dolaylı belirtileri yakalar. Doğru kurgu, dedektör alarmında en yakın kameranın görüntüsünü kontrol odasına getirmek ve olayı kayda almaktır. Böylece operatör alarmın yerini ve bölgede personel olup olmadığını saniyeler içinde görür.
Yüz siperi ve kimyasal eldiven kamerayla doğrulanabilir mi?
Yüz siperinin, önlüğün ve eldivenin takılı olup olmadığı görüntüden tespit edilebilir; eldivenin malzemesi, filtre kartuşunun tipi ya da kullanım süresi ise kameradan anlaşılmaz. Bu yüzden KKD modülünü bir varlık kontrolü olarak konumluyoruz. Baret için sahada ölçülen tespit doğruluğu %90 seviyesindedir; siper ve eldiven için doğruluğu pilot istasyonun ışık ve açı koşullarında ölçüp raporluyoruz.
Görüntüler tesis dışına çıkıyor mu, KVKK nasıl sağlanıyor?
Varsayılan kurulumda analiz tesis içindeki edge GPU sunucusunda yapılır ve ham video buluta gönderilmez; istenirse işleme bulutta da yapılabilir. Yüz tanıma kullanılmaz, raporlar kişi değil istasyon ve alan bazında üretilir. Yalnız olay anının kısa klibi, tanımlı saklama süresi boyunca rol bazlı erişimle tutulur. Çalışanlara yönelik aydınlatma metni için gereken sistem bilgisini kurulum öncesinde İSG ve insan kaynakları ekibine yazılı olarak veriyoruz.
Kimya tesisinde pilot nasıl kurgulanır?
Pilot, en yoğun dolum istasyonu ile gece turu yapılan bir tank ya da depo sahasıyla başlar. Süre, kapsanan kamera sayısına ve vardiya düzenine göre belirlenir. Pilot boyunca her uyarıyı İSG ekibiyle doğrular, yanlış alarm ve kaçırılan olay oranını kural bazında raporlarız. Yaygınlaştırma kararı katalog değerlerine göre değil, bu sahada ölçülen sonuçlara göre verilir.